Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg

Nieuws

Koesterende aanraking vormt het sociale brein

  • 20 juni 2015
  • Weergaves: 3519
  • 2 Reactie

Lees meer in: Nieuws Jeugd Algemeen
Koesterende aanraking vormt het sociale brein

Er komt - terecht - steeds meer aandacht voor de tastzin. Onderzoekers hebben ontdekt dat er een bijzonder type zenuw bestaat dat in directe verbinding staat met ons emotionele brein. Het prikkelen van deze zenuwen door aanraking lijkt een belangrijke rol te spelen bij de ontwikkeling van baby’s. Aanraking is niet zomaar fijn, het is dé bouwsteen van ons sociale brein. Een item van Rachel Verweij, overgenomen uit het Vakblad Vroeg.

De tastzin als vijfde zintuig heeft altijd relatief weinig aandacht gehad van de wetenschap. Wonderlijk, want de huid is het grootste orgaan van ons lichaam. Natuurlijk weten we al veel over de positieve effecten van aanraking en massage bij baby’s, waaronder een betere groei van prematuren die gemasseerd worden en pijnreductie bij baby’s tijdens een medische handeling. We weten ook dat aanraking het immuunsysteem stimuleert en de stressreactie onderdrukt en zo mede de structuur van de hersenen vormt. Maar over het belang van de koesterende aanraking voor de ontwikkeling van het sociale brein is nog maar weinig bekend.

Trage prikkelgeleiding
Het bijzondere van het onderzoek van de laatste jaren is dat er steeds meer multidisciplinair wordt gewerkt en dat men zo de onderliggende neurobiologische basis voor al deze positieve effecten op het spoor komt. Tijdens het recente symposium van de DAIMH (Dutch Association for Infant Mental Health) en WAIMH-Vlaanderen gaf Francis McGlone, professor in de neurowetenschappen in Liverpool, een overzicht van recente ontdekkingen op dit vakgebied. “Touch matters”, beklemtoonde McGlone.

Sinds de jaren ‘90 kennen wetenschappers het bestaan van een bijzonder type sensorische zenuw bij de mens: de type CT-vezel, waarbij de T staat voor ‘touch’ en de C voor het type vezel. Het gaat om zeer dunne zenuwen, wat prikkelgeleiding relatief traag maakt. De ‘gewone’ snelle type A- zenuwen zijn verantwoordelijk voor het discriminerende aspect van aanraking (wat is het?), type CT-zenuwen voor het emotionele en sociale aspect (hoe voelt het?). Uit het onderzoek van McGlone blijkt dat deze langzame zenuwen sterk reageren op een lichte en trage aanraking. De onderzoeksgroep ontwikkelde hiertoe een ‘aanrakingsrobot’ met een penseel als streelarm, om zeker te weten dat de aanrakingen steeds met dezelfde druk en snelheid werden gegeven. De zenuwen bleken in het bijzonder te reageren op lichte aanrakingen met een snelheid van 3-5 m/s. Niet toevallig de snelheid waarmee minnaars elkaar strelen – en moeders hun baby’s! Dit type aanraking vertoont grote overeenkomsten met gedrag van onze evolutionair gezien naaste verwanten, denk aan het vlooigedrag bij apen. Het is gedrag dat de sociale relaties in de groep vormgeeft en dat beloningen kent in de vorm van het vrijkomen van ‘gelukshormonen’ zoals endorfinen.

Ook ontdekten de onderzoekers dat de CT-zenuwen “na-vuren” ofwel prikkels een tijdje ná de prikkeling versturen. Na herhaalde aanraking gaan deze zenuwen minder sterk reageren: er treedt gewenning op.

Schaal van welbehagen
Het klinkt misschien logisch, maar het gaat om een revolutionaire ontdekking. De mechanische aanrakingszenuwen werken compleet anders. Hoe sneller en steviger die aangeraakt worden, hoe meer signalen ze afgeven. Ook treedt er geen na-vuren op of gewenning bij langdurige prikkeling. De CT-zenuwen hebben duidelijk een andere functie dan het doorgeven van fysieke signalen.

Om dit nog verder te onderzoeken, is een ‘schaal van welbehagen’ ontwikkeld, een soort omgekeerde pijnschaal. ‘Plezierig’ en ‘ontspannend’ waren woorden die duidelijk samenhingen met de prikkelafgifte van de CT- zenuwen. De gebieden in de hersenen die oplichtten op hersenscans waren niet de gebruikelijke gebieden op de neocortex, maar de zogenaamde insula - een oeroud hersenschorsgebied, verantwoordelijk voor emotieverwerking.

Implicaties
Aanraking blijkt cruciaal voor de ontwikkeling van het babybrein, de gehechtheid en het stressysteem via coregulatie. Tiffany Field, pionier in het onderzoek naar massagetherapie, noemt aanraking zelfs even belangrijk voor baby’s als voeding en beweging. Dit besef zou bij elke behandeling van baby’s centraal moeten staan. Dit geldt in het bijzonder voor baby’s die ziek of te vroeg geboren zijn, evenals voor baby’s die te maken hebben met factoren zoals stress tijdens de zwangerschap of depressie van de moeder. Aanraking kan de negatieve effecten van wat zij meemaken verminderen. Zo werd bij baby’s met een moeder die een stressvolle zwangerschap had doorgemaakt alleen een negatief effect op de ontwikkeling gevonden als ze na de geboorte weinig werden aangeraakt. Bij depressieve moeders die een massagecursus volgden bleek de interactie met hun kindje na afloop genormaliseerd te zijn. Er zijn ook aanwijzingen dat het dragen in een draagzak de overdracht van een onveilige gehechtheid van de moeder op haar kindje kan voorkomen.

Verder onderzoek
Het vakgebied staat nog in de kinderschoenen. Lopende onderzoekslijnen zijn bijvoorbeeld de functie van de CT-zenuwen bij psychiatrische aandoeningen – met name bij autisme zijn er aanwijzingen dat hersengebieden verminderd reageren op prikkeling vanuit dit systeem. Onderzoek naar de mogelijke verschillen in de rol van vaders en moeders in de aanraking is eveneens wenselijk. .

Over de verschillen in vormen van aanraking is eveneens nog weinig bekend. Aanrakingsmassage is een beweging die net zo traag is, maar die een iets steviger druk geeft dan de genoemde lichte strelingen. Het lijkt erop dat bij deze massage, die overal ter wereld bij baby’s wordt toegepast, allebei de systemen aan het werk zijn. Over de interactie tussen beide systemen is nog weinig bekend; werking en therapeutische effecten van deze en andere massagevormen zoals diepe druk zijn mogelijk anders.

Gemiste kans
Aanraking speelt nog een te kleine rol binnen de gangbare interventies. Dat is in het licht van deze nieuwe kennis een gemiste kans. Stichting Babywerk juicht toepassing in de praktijk en onderzoek naar de mogelijkheden voor implementatie toe. Een waardevolle toevoeging is daarom dat onlangs Shantala Babymassage als theoretisch onderbouwd is opgenomen in de databank van effectieve interventies.

Op het filmkanaal van Vakblad Vroeg staat een videoterugblik van de lezing van professor Francis McGlone.

Bekijk ook het Vakblad Vroeg.


Afdrukken Terug
Categorieën: Nieuws Jeugd Algemeen
Tags:

2 reacties op artikel "Koesterende aanraking vormt het sociale brein"

6-7-2015 18:43

Bovenstaand stuk is erg herkenbaar. Gelukkig is hier steeds meer aandacht voor wereldwijd. Zo sluit de interventie "theraplay", een ouderkind interactietherapie met als doel de (gehechtheids)relatie positief te beinvloeden naadloos aan op het belang van aanraking en coregulatie. Deze interventie heeft reeds wereldwijd de evidence based status en is binnen Nederland gelukkig volop in opkomst.


22-7-2015 10:32

Wat een open deur en wat goed dat deze bewezen is en eens goed ingetrapt wordt :-) (!!!)

Reageer.

Dit formulier verzamelt uw naam, e-mail adres, IP-nummer en de tekst/inhoud die u inbrengt, zodat we goed zicht kunnen blijven houden op de commentaren die op de website worden geplaatst.
Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd bij het commentaar. Ons algemene privacybeleid vindt u elders op de website.
Reageren

x

Vacatures

Doe een open sollicitatie bij Captise

Doe een open sollicitatie bij Captise 28 februari 2016

Doe een open sollicitatie bij Captise

Banen vinden jou! Ben je Jeugdarts? Wijkverpleegkundige, Verpleegkundige 4, Jeugdverpleegkundige, Specialist Ouderengeneeskunde? Team- of zorgmanager in een zorgorganisatie? HR-adviseur Zorg en Welzijn? En ben je toe aan een nieuwe uitdaging? Schrijf je dan in voor een nieuwe baan bij Captise!
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Manager jeugdgezondheidszorg bij GGD Amsterdam

Vacature Manager jeugdgezondheidszorg bij GGD Amsterdam 31 mei 2020

Vacature Manager jeugdgezondheidszorg bij GGD Amsterdam

De Jeugdgezondheidszorg maakt in Amsterdam onderdeel uit van de Ouder-en Kindteams. In de Amstelland-gemeenten werkt Jeugdgezondheidszorg samen met de sociale teams jeugd. Er werken bij de afdeling Jeugdgezondheidszorg van de GGD ca 450 enthousiaste medewerkers, met name artsen, verpleegkundigen en doktersassistenten. JGZ maakt onderdeel uit van de GGD Amsterdam, er werken in totaal ca 1400 medewerkers.

 

Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts bij Jeugdgezondheidszorg JMO Den Haag

Vacature Jeugdarts bij Jeugdgezondheidszorg JMO Den Haag 8 mei 2020

Vacature Jeugdarts bij Jeugdgezondheidszorg JMO Den Haag

De jeugdhulpverlening, jeugdgezondheidszorg, maatschappelijke opvang en de WMO samengevoegd tot de nieuwe organisatie Jeugd en Maatschappelijke Ondersteuning (JMO). JMO is hiermee een afdeling in opbouw en heeft de verantwoordelijkheid voor het welbevinden van 120.000 opgroeiende Hagenaars en het verlenen van de juiste zorg aan 30.000 inwoners boven de 18. Ben jij die motiverende, creatieve en efficiënte arts die zich wil wijden aan de gezondheid van kinderen in een internationale en multiculturele stad? Als jeugdarts houd je de ontwikkeling van ‘jouw’ kinderen preventief in de gaten, in de breedste zin: somatisch, psychomotorisch, emotioneel en sociaal.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts (0-12 jaar) / Basisarts bij GGD Hollands Midden

Vacature Jeugdarts (0-12 jaar) / Basisarts bij GGD Hollands Midden 23 april 2020

Vacature Jeugdarts (0-12 jaar) / Basisarts bij GGD Hollands Midden

De sector Publieke Zorg voor de Jeugd van GGD HollandsMidden staat voor preventieve zorg aan kinderen en jeugdigen in de leeftijdscategorie van 0 tot 19 jaar. De sector volgt de ontwikkeling van kinderen en jeugdigen door gezondheidsonderzoeken, geeft voorlichting en advies en neemt deel aan zorg- en beleidsnetwerken. Om zo toegankelijk mogelijk te zijn voeren de medewerkers van  Jeugdgezondheidszorg hun werkzaamheden uit op een Centrum voor Jeugd en Gezin.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdartsen 0-12 bij GGD Hollands Midden

Vacature Jeugdartsen 0-12 bij GGD Hollands Midden 31 maart 2020

Vacature Jeugdartsen 0-12 bij GGD Hollands Midden

De sector Publieke Zorg voor de Jeugd van GGD Hollands Midden staat voor preventieve zorg aan kinderen en jeugdigen in de leeftijdscategorie van 0 tot 19 jaar. De sector volgt de ontwikkeling van kinderen en jeugdigen door gezondheidsonderzoeken, geeft voorlichting en advies en neemt deel aan zorg- en beleidsnetwerken. Om zo toegankelijk mogelijk te zijn voeren de medewerkers van  Jeugdgezondheidszorg hun werkzaamheden uit op een Centrum voor Jeugd en Gezin. 
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts bij GGD Brabant-Zuidoost

Vacature Jeugdarts bij GGD Brabant-Zuidoost 31 maart 2020

Vacature Jeugdarts bij GGD Brabant-Zuidoost

Talent gezocht!

De GGD Brabant Zuidoost is verantwoordelijk voor de Publieke Gezondheid en Ambulancezorg van 21 gemeenten in Zuidoost-Brabant en we zijn volop in beweging. Je leest meer over onze ambities in het meerjarig beleidsplan

Als je je uitgedaagd voelt nodigen we je van harte uit te solliciteren.

Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts 0-18 bij Volksgezondheid Utrecht

Vacature Jeugdarts 0-18 bij Volksgezondheid Utrecht 4 maart 2020

Vacature Jeugdarts 0-18 bij Volksgezondheid Utrecht

Gemeente Utrecht is voor de afdeling JGZ doorlopend op zoek naar Jeugdartsen

Je bent werkzaam binnen de doelgroep 0-4 jaar (op de consultatiebureaus) of 4-18 jaar. Binnen de doelgroep 4-18 kun je kiezen tussen de deelgebieden Basisonderwijs, Voortgezet onderwijs en Speciaal onderwijs.JGZ helpt kinderen van 0 tot 18 jaar gezond en veilig opgroeien in de stad. Met name jonge kinderen, en kinderen in kwetsbare situaties – daar begint de extra zorg al tijdens de zwangerschap. Samen met ouders kijken we naar hun betekenisvolle rol bij de ontwikkeling van hun kind en de dagelijkse vragen rond opvoeden en opgroeien. Daarnaast sporen we gezondheidsproblemen op, voorkomen en verwijzen naar de beste vorm van hulpverlening en zorg. De JGZ heeft een belangrijke preventieve functie. Binnen JGZ werken ruim 160 medewerkers, waaronder jeugdartsen, jeugdverpleegkundigen, teamassistenten, screeners en logopedisten.

Vacature is open, sollicitanten welkom

GGD Twente zoekt meerdere JEUGDARTSEN of ANIOS (basisartsen) Jeugdgezondheid

GGD Twente zoekt meerdere JEUGDARTSEN of ANIOS (basisartsen) Jeugdgezondheid 3 maart 2020

GGD Twente zoekt meerdere JEUGDARTSEN of ANIOS (basisartsen) Jeugdgezondheid

De jeugd gezond houden! Daar wil jij je als professional voor inzetten. Jouw adequate optreden valt op. Je weet snel de vereiste informatie te vinden om vervolgens ook toe te passen. Door preventie, vroeg signaleren, adviseren en behandelen zorg jij ervoor dat ouders en kinderen vanaf het eerste contactmoment in hun eigen kracht worden gezet. Door met een brede blik naar een kind te kijken, maak jij het verschil.
Vacature is open, sollicitanten welkom
RSS

Agenda Jeugd

«juni 2020»
madiwodovrzazo
25262728293031
123
Jaarlijks Congres Slaapproblemen bij jonge kinderen - 2e editie

Jaarlijks Congres Slaapproblemen bij jonge kinderen - 2e editie

Op woensdag 3 juni 2020 vindt het jaarlijks congres over slaapproblemen bij jonge kinderen plaats in Utrecht. Slecht slapen is niet goed voor de ontwikkeling van het kind, maar is evenmin bevorderlijk voor de ouder-kindrelatie. Ouders lijken soms wel continue met een jetlag te leven. Hierdoor kunnen ze nauwelijks meer sensitief op hun kind reageren. De strijd en de problemen die hierdoor ontstaan kunnen zeer hardnekkig en moeilijk te beïnvloeden zijn.  Welke hulp kunnen zorgprofessionals bieden aan ouders van baby’s, peuters en kleuters die worstelen met in- en doorslapen? Wanneer moeten ze doorverwijzen naar specialisten? Hoe kunnen ze ouders, die zelf al zo moe zijn, op een goede manier begeleiden? Tijdens de 2e editie van het congres ‘slaapproblemen bij jonge kinderen’ komen deze aspecten aan bod. Het congres, dat plaatsvindt in de Jaarbeurs te Utrecht, bestaat uit drie plenaire lezingen en vier deelsessies.
Lees meer
4
Jaarlijks Congres Conflictscheidingen - 3e editie

Jaarlijks Congres Conflictscheidingen - 3e editie

Op donderdag 4 juni 2020 vindt het jaarlijks congres over conflictscheidingen plaats in Utrecht.

Soms wordt een scheiding als een eindpunt van de vorige relatie gezien en als de start van iets nieuws. Maar wanneer er kinderen in het spel zijn, dan is de werkelijkheid anders. Je moet dan op de één of andere manier toch met elkaar de afstemming kunnen zoeken over die dingen die de kinderen aangaan.   In deze derde editie van het congres conflictscheidingen wordt deze problematiek vanuit verschillende perspectieven benaderd.  Wat weten we uit wetenschappelijk onderzoek en welke praktijkkennis is van belang? Hoe verantwoord om te gaan met het begrip PASS in het kader van ouderverstoting? Hoe om te gaan met wetgeving wanneer het gaat om goed genoeg ouderschap? Hoe om te gaan met complexe scheidingsproblematiek als gevolg van psychiatrische ziektebeelden? Wat betekent het voor een kind om permanent te pendelen tussen twee ouders? Op welke manier kun je in gesprek gaan met ouders met een LVB als het gaat om echtscheiding? En hoe ga je om met geweld binnen partnerrelaties en de schade die kinderen hierdoor kunnen oplopen?  Deze en andere vragen staan centraal in het congres over conflictscheidingen.
Lees meer
567
891011
Congres Omgaan met regels in de praktijk

Congres Omgaan met regels in de praktijk

Op donderdag 11 juni 2020 vindt het congres over omgaan met regels in de praktijk plaats in Utrecht. Hoe kun je het maximale voor je cliënt / leerling voor elkaar krijgen, zonder daarbij over de grenzen van de regels heen te gaan? Hoe zorg je dat je enerzijds niets verweten kan worden en anderzijds dat je je werk goed doet? Hoe neem je beslissingen in ingewikkelde situaties zonder je door angst voor de (juridische) gevolgen te laten leiden? Hoe gebruik je de regels in het voordeel van jezelf en je cliënt / leerling?
Lees meer
121314
15161718
Jaarlijks Congres Overvraging, stress en burn-out bij kinderen en tieners

Jaarlijks Congres Overvraging, stress en burn-out bij kinderen en tieners

Op donderdag 18 juni 2020 vindt het jaarlijks congres over overvraging, stress en burn-out bij kinderen en tieners plaats in Eindhoven.

Onderzoek laat zien dat overvraging, stress en burn-out bij kinderen en tieners de laatste jaren hand over hand toeneemt. Wanneer jonge mensen met meer druk te maken krijgen dan ze aankunnen, liggen overvraging, stress en burn-out op de loer. De lat ligt vaak hoog wanneer het gaat om verwachtingen vanuit de omgeving. De werkdruk op school is aanzienlijk en daarbij ervaren ze in veel gevallen ook nog sociale druk om altijd bereikbaar te zijn vanuit social media en online games.  
Lees meer
192021
22232425262728
293012345

Komende activiteiten Events RSS

*** Bekijk de volledige Agenda Jeugd ***

Hulp bij vacatures

Laat Captise jouw (jeugd)vacatures ook verspreiden naar meer dan 20.000 jeugdprofessionals. We zetten diverse podia en kanalen in, waaronder een tweewekelijkse JGZ-nieuwsbrief (meer dan 6.500 abonnees). Wil je informatie over verdere mogelijkheden om je vacature te vervullen? Neem contact op met Captise per e-mail (o.v.v. informatie vacatures.JGZ) of meld je vacature online aan

Op de hoogte blijven?

Wil je op de hoogte blijven van actuele, geplaatste, vacatures? Meld je dan aan voor de tweewekelijkse JGZ-Nieuwsbrief.

Eerdere vacatures (niet meer actueel)

  • Vacature Medewerker Basisteam CJG De Bilt
  • Jeugdverpleegkundigen 0-4 Volksgezondheid Utrecht
  • Vertrouwensartsen Veilig Thuis IJsselland
  • Vertrouwensarts Veilig Thuis Drenthe
  • Vacature Vertrouwensarts Sociaal Crisis Plan Aruba
  • Vacature voor Gebiedsmanager Sociaal Domein bij Santé Partners
  • Teammanager Publieke Gezondheid Gelderland-Midden
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Amsterdam
  • Jeugdverpleegkundige SAG Amsterdam
  • Manager Jeugdgezondheidszorg Vérian
  • Arts of Jeugdarts CJG Capelle ad IJssel
  • Jeugdarts Zorgboog
  • Jeugdarts op St Maarten
  • Strategisch Beleidsontwikkelaar GGD Limburg Noord
  • Teamcoördinator CJG Capelle ad IJssel
  • Jeugdverpleegkundigen 4-18 Volksgezondheid Utrecht
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Hollands Midden
  • Jeugdverpleegkundige GGD Haaglanden
  • Stafarts bij ZuidZorg en Zorgboog
  • Teammanager Jeugd bij Volksgezondheid Utrecht
  • Stafarts bij MeanderGroep
  • Jeugdartsen Volksgezondheid Utrecht
  • Jeugdarts STMR
  • Centraal adviserend arts bij Kind en Gezin Brussel
  • Jeugdverpleegkundige Voorzorg bij Volksgezondheid Utrecht
  • Verpleegkundigen ADO bij GGD Hollands Midden
  • Jeugdverpleegkundigen Rivas Zorggroep
  • Sociaal verpleegkundigen GGD Regio Utrecht
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Amsterdam
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Hart voor Brabant
  • Jeugdartsen GGD Hart voor Brabant
  • Jeugdarts bij JGZ Kennemerland
  • Verpleegkundige JGZ 0-19 bij JGZ ZHW
  • Verpleegkundig specialist voor JeugdGGZ
  • 2 artsen JGZ 0-4 bij GGD Groningen
  • Teammanagers JGZ
  • Psychiater voor JeugdGGZ
  • Jeugdartsen 0-19 bij GGD Twente
  • Senior adviseur bij Nederlands Centrum Jeugdgezondheid
  • CJG-manager in Midden Delfland
  • Vertrouwensarts Bureau Jeugdzorg Noord-Holland
  • Manager JGZ bij GGD Hollands-Midden
  • Jeugdarts bij GGD Drenthe