Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg
Captise%2C%20je%20kennis%20van%20de%20zorg

Nieuws

Taboe op borstvoeding leidde tot hoge kindersterfte in Brabant eind negentiende eeuw

  • 25 januari 2019
  • Weergaves: 679
  • 1 Reactie

Lees meer in: Nieuws Jeugd Algemeen
Taboe op borstvoeding leidde tot hoge kindersterfte in Brabant eind negentiende eeuw

Een taboe op het geven van borstvoeding aan kinderen zorgde eind negentiende eeuw voor een hogere kindersterfte. Dat blijkt uit onderzoek van Evelien Walhout, die op 25 januari haar proefschrift 'An infants’ graveyard? Region, religion and infant mortality in North Brabant, 1840-1940' verdedigde aan Tilburg Univerity. Hoewel artsen in de late negentiende eeuw de voordelen van borstvoeding kenden, kozen veel Noord-Brabantse moeders er toch voor hun kinderen niet zelf te zogen. Daarmee steeg de kans dat hun baby’s stierven aan acute spijsverteringsziekten, zoals diarree. Indertijd bestond er een duidelijk verband tussen religie, gezondheid en sterfte. Religieuze zedelijke overwegingen, zoals het niet mogen ontbloten van de borst in het openbaar, maar ook lokale gebruiken veroorzaakten deze zwakke borstvoedingstraditie. In andere delen van het land daalde de zuigelingensterfte,in Noord-Brabant steeg het. Borstvoeding werd in verband gebracht met seksualiteit en mede daardoor werd de medisch gestelde termijn van zes maanden borstvoeding nauwelijks behaald. Er was wel regionaal verschil.

Evelien Walhout wilde weten waarom tegen het einde van de 19e eeuw de gezondheid van de N-Brabantse bevolking verslechterde, onder meer tot uiting komend in een relatieve toename van de babysterfte. Terwijl in andere delen van Nederland de zuigelingensterfte fors daalde, gebeurde in de overwegend katholieke provincies N-Brabant en Limburg juist het tegenovergestelde. 

Katholieke context
De promovenda laat zien dat vooral baby’s in katholieke gezinnen lagere overlevingskansen hadden dan kinderen in protestantse, joodse en niet-religieuze gezinnen. Ook de aanwezigheid van veel katholieken in de omgeving was nadelig voor de overlevingskansen: de katholieke context bepaalde de normen, waarden en gebruiken met betrekking tot gezinsleven en kinderzorg. Zij stelt echter ook vast dat katholieke zuigelingen boven de rivieren soortgelijke risicoprofielen kenden. Katholieke ouders waren doorgaans minder geneigd borstvoeding te geven en zochten nauwelijks de hulp van een arts wanneer een baby ziek werd.

Regionale variatie
N-Brabant liet wel sterke contrasten zien: naast risicogebieden met een extreem hoge babysterfte lagen gebieden waarin gezinnen nauwelijks geconfronteerd werden met het vroegtijdig overlijden van hun pasgeborenen. De regionale variatie in babysterfte was, kortom, aanzienlijk.

Roosendaal
In Roosendaal, waar 97 procent van de bevolking katholiek was, werden vooral arbeidersgezinnen getroffen door hoge kindersterfte als gevolg van acute spijsverteringsziekten. In boerengezinnen liepen baby’s juist minder risico om aan diarree te overlijden. Het feit dat alle sociale groepen in Roosendaal in de zomermaanden een verhoogde kindersterfte kenden (door hogere temperaturen hadden bacteriën vrij spel) wijst op een zwakke borstvoedingstraditie onder alle lagen van de bevolking. Boerinnen waren wellicht eerder geneigd hun kinderen zelf te zogen. Maar waarschijnlijk profiteerden zij vooral van de beschikbare verse koemelk. Stadsbaby’s en -peuters kregen vaker pap, koe- of geitenmelk, aangelengd met vaak vervuild drinkwater.

Borstvoeding taboe
Walhouts onderzoek laat zien dat moeders en vaders weliswaar zelf beslisten over zorg en voeding maar zich tevens lieten leiden door religieuze en lokale gewoonten. Borstvoeding werd in verband gebracht met seksualiteit en mede daardoor werd de medisch gestelde termijn van zes maanden borstvoeding nauwelijks behaald. In het N-Brabant van rond 1880 wezen lokale geestelijken het ontbloten van de borst in het openbaar sterk af, evenals predikanten in de orthodox-protestantse Noordwesthoek van de provincie.

Tegenwoordig wordt borstvoeding nog altijd niet helemaal geaccepteerd. Maar het grote verschil tussen toen en nu is dat de gezondheidsvoordelen voor Nederlandse moeders en hun zuigelingen momenteel verwaarloosbaar zijn. De situatie toen is vergelijkbaar met die in derdewereldlanden nu, waar borstvoeding het verschil tussen leven en dood bepaalt en baby’s vooral overlijden aan infectieziekten.

Bronnen
Evelien gebruikte contemporaine studies van artsen, geestelijken en wiskundigen, die onderzoek verrichtten naar het verband tussen religieuze denominatie en specifieke ziekte- en sterftepatronen. Daarnaast had ze toegang tot grote, unieke datasets, zoals de Historische Steekproef Nederlandse Bevolking, en een dataset van de demografische kenmerken van alle Roosendaalse baby’s en peuters die na 1865 in de stad stierven, incl. hun doodsoorzaak. Individuele doodsoorzakenregistratie is slechts voor weinig Nederlandse steden bewaard gebleven.


Afdrukken Terug
Categorieën: Nieuws Jeugd Algemeen
Tags:

1 reacties op artikel "Taboe op borstvoeding leidde tot hoge kindersterfte in Brabant eind negentiende eeuw"

DvdL

7-2-2019 16:21

Hoe verhoud deze uitspraak zich tot de, ook in Nederland bekende grote gezondheidsvoordelen van moedermelk vs. kunstvoeding? "Maar het grote verschil tussen toen en nu is dat de gezondheidsvoordelen voor Nederlandse moeders en hun zuigelingen momenteel verwaarloosbaar zijn."

Reageer.

Dit formulier verzamelt uw naam, e-mail adres, IP-nummer en de tekst/inhoud die u inbrengt, zodat we goed zicht kunnen blijven houden op de commentaren die op de website worden geplaatst.
Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd bij het commentaar. Ons algemene privacybeleid vindt u elders op de website.
Reageren

x

Agenda Jeugd

«juli 2019»
madiwodovrzazo
24252627282930
1234567
8
Landelijk Triple P congres: Triple P is maatwerk

Landelijk Triple P congres: Triple P is maatwerk

Triple P is al bijna 15 jaar beschikbaar in Nederland en wordt nog steeds in grote delen van het land met veel enthousiasme ingezet voor de ondersteuning van ouders. Om dat te vieren vindt op maandag 8 juli 2019 het landelijke Triple P congres plaats met als thema ‘Triple P is maatwerk’. 
Lees meer
91011121314
15161718192021
22232425262728
2930311234

Komende activiteiten Events RSS

*** Bekijk de volledige Agenda Jeugd ***

Vacatures

Doe een open sollicitatie bij Captise

Doe een open sollicitatie bij Captise 28 februari 2016

Doe een open sollicitatie bij Captise

Banen vinden jou! Ben je Jeugdarts? Wijkverpleegkundige, Verpleegkundige 4, Jeugdverpleegkundige, Specialist Ouderengeneeskunde? Team- of zorgmanager in een zorgorganisatie? HR-adviseur Zorg en Welzijn? En ben je toe aan een nieuwe uitdaging? Schrijf je dan in voor een nieuwe baan bij Captise!
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature voor Gebiedsmanager Sociaal Domein bij Santé Partners

Vacature voor Gebiedsmanager Sociaal Domein bij Santé Partners 15 juli 2019

Vacature voor Gebiedsmanager Sociaal Domein bij Santé Partners

Ben jij de coachende Gebiedsmanager, die medewerkers in hun kracht zet? Ben je in staat om de service-en dienstverlening binnen de gemeentes waar Sante Partners werkzaam is te verhogen? Word jij blij van het onderhouden van externe-en interne contacten en uitbreiden van nieuwe externe contacten? Kom dan werken als Gebiedsmanager bij Santé Partners, een grote, innovatieve speler in de zorg. Een organisatie waar ontwikkeling, eigen regie, vitaliteit, maar ook een gezond balans tussen werk en privé van belang is. Wij zijn op zoek naar twee nieuwe collega’s. 
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Medewerker Basisteam CJG De Bilt

Vacature Medewerker Basisteam CJG De Bilt 15 juli 2019

Vacature Medewerker Basisteam CJG De Bilt

Binnen het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) De Bilt werken jeugdartsen, jeugdverpleegkundigen, maatschappelijk werkers, jongerenwerkers, ambulant begeleiders, thuisbegeleiders en school-CJG'ers om u te adviseren en de ondersteuning te geven die u nodig heeft. Bij het CJG de Bilt kunt u ook terecht voor informatie en/of het aanvragen van individuele voorzieningen en beschikkingen. Iedere werkdag tussen 09.00 en 13.00u is het CJG bereikbaar voor al uw vragen over opvoeden en opgroeien. Soms is er meer specialistische hulp of onderzoek nodig. Dan wordt er samen met u gekeken welke zorgaanbieder deze hulp kan bieden.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts 0-18 jaar bij Rivas

Vacature Jeugdarts 0-18 jaar bij Rivas 10 juli 2019

Vacature Jeugdarts 0-18 jaar bij Rivas

De afdeling Jeugdgezondheidszorg binnen Rivas Zorggroep is gericht op de doelgroep 0-18 jaar. Rivas vormt samen met Careyn een consortium voor de uitvoering van de jeugdgezondheidszorg in de regio Zuid-Holland Zuid. Als medewerker maak je het verschil in de zorg voor patiënten en cliënten. Daar is Rivas trots op en daarom wil Rivas een goede werkgever zijn. Om de missie te realiseren en toegevoegde waarde te creëren, werkt Rivas volgens vijf waarden. Zij vormen het karakter van Rivas, de basis voor het denken en doen: Veiligheid, Hoffelijkheid, Uitstraling, Plezierig werken en Doelmatigheid. Rivas is op zoek naar een Jeugdarts 0 - 18 jaar, 24 - 36 uur. Bij aanvang start je als jeugdarts 4 - 18 jaar. 
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature jeugdarts bij GGD Drenthe

Vacature jeugdarts bij GGD Drenthe 3 juli 2019

Vacature jeugdarts bij GGD Drenthe

GGD Drenthe zoekt enthousiaste nieuwe collega’s voor onze JGZ-teams. Vanuit het team voeren we samen preventieve activiteiten uit. Op dit moment zijn er diverse vacatures voor jeugdarts 0-18 jaar. Minimaal 24 uur per week, of meer.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Vertrouwensarts Sociaal Crisis Plan Aruba

Vacature Vertrouwensarts Sociaal Crisis Plan Aruba 2 juli 2019

Vacature Vertrouwensarts Sociaal Crisis Plan Aruba

Het Sociaal Crisis Plan is een grootschalig programma van Land Aruba bestaande uit een veelheid van projecten die samen naar de doelstelling leiden. Het programma wordt uitgevoerd in samenwerking met instellingen en organisaties binnen vier verschillende sectoren en is gericht op het instellen van een ‘child protective system’ (het kinderbescherming systeem) over de hele keten van sociaal, zorg, onderwijs en justitie, zodat een kind veilig en gezond opgroeit in de Arubaanse samenleving. Hiernaast worden grote sociale problemen onder de jeugd ook aangepakt. Heeft u een afgeronde opleiding tot basisarts en u bent BIG-geregistreerd en heeft u minimaal 2 jaar ervaring als vertrouwensarts? Solliciteer dan!
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts bij GGD Noord- en Oost-Gelderland GGDNOG

2 juli 2019

Vacature Jeugdarts bij GGD Noord- en Oost-Gelderland GGDNOG

Ben je een ervaren jeugdarts met passie voor een gezonde jeugd? Dan zijn we op zoek naar jou!

Wil je graag werken in een fijne omgeving met prettige collega’s? Dan nodigen we je van harte uit om bij ons te komen werken. Voor onze teams jeugdgezondheid in de regio’s Harderwijk en Doetinchem zijn we op zoek naar jeugdartsen. 
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Basisarts of Jeugdarts 0-4 jaar bij SAG Jeugdgezondheidszorg

Vacature Basisarts of Jeugdarts 0-4 jaar bij SAG Jeugdgezondheidszorg 17 juni 2019

Vacature Basisarts of Jeugdarts 0-4 jaar bij SAG Jeugdgezondheidszorg

In de eerste vier jaar van hun leven ontwikkelen kinderen zich ontzettend snel. Dat maakt het werk van een jeugdarts ook zo leuk en afwisselend. Wil jij als enthousiaste jeugdarts de gezondheid van Amsterdamse kinderen van 0-4 jaar beschermen en bevorderen? Dan zijn wij op zoek naar jou! 

Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts 0-12 bij GGD Hollands Midden, regio Duin en Bollen

Vacature Jeugdarts 0-12 bij GGD Hollands Midden, regio Duin en Bollen 3 juni 2019

Vacature Jeugdarts 0-12 bij GGD Hollands Midden, regio Duin en Bollen

De sector Publieke Zorg voor de Jeugd van GGD Hollands Midden staat voor preventieve zorg aan kinderen en jeugdigen in de leeftijdscategorie van 0 tot 19 jaar. De sector volgt de ontwikkeling van kinderen en jeugdigen door gezondheidsonderzoeken, geeft voorlichting en advies en neemt deel aan zorg- en beleidsnetwerken. Om zo toegankelijk mogelijk te zijn voeren de medewerkers van  Jeugdgezondheidszorg hun werkzaamheden uit op een Centrum voor Jeugd en Gezin. 
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Amsterdam

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Amsterdam 15 mei 2019

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Amsterdam

De afdeling Jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD Amterdam heeft als doelstelling het bevorderen en beschermen van de gezondheid, groei en ontwikkeling van jeugdigen van 0-19 jaar. De GGD heeft meerdere vacatures voor een jeugdverpleegkundige, 0-4 jaar en 12-19 jaar, 32-36 uur. De stedelijke problematiek bij onze jeugd spreekt je aan en zie je als een uitdaging. Werk samen met ouders en jeugdigen, vanuit de nieuw ingerichte multidisciplinaire Ouder- en Kindteams. 

Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Arts JGZ bij Careyn Jeugd en Gezin

Vacature Arts JGZ bij Careyn Jeugd en Gezin 14 mei 2019

Vacature Arts JGZ bij Careyn Jeugd en Gezin

Careyn Jeugd & Gezin is een onderdeel van Careyn. Ze voert haar werkzaamheden uit op het gebied van preventieve jeugdgezondheidszorg in Zuid-Holland Zuid (Dordrecht en de Hoeksche Waard) en Breda. Elk kind, iedere jeugdige ontwikkelt zich anders in de verschillende leeftijdsfases. Careyn Jeugd & Gezin in de Hoeksche Waard zoekt per direct een enthousiaste: 

Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Hollands Midden in Gouda

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Hollands Midden in Gouda 2 mei 2019

Vacature Jeugdverpleegkundige bij GGD Hollands Midden in Gouda

De sector Publieke Zorg voor de Jeugd staat voor de gezonde ontwikkeling van alle kinderen in een veilige omgeving. PZJ adviseert de gemeenten in de regio Hollands Midden bij hun beleidsontwikkeling. We werken vanuit de visie op positieve gezondheid: eigen kracht, vermogens en competenties staan voorop en we doen wat nodig is.. De Jeugdgezondheidszorg volgt de ontwikkeling van kinderen en jeugdigen door middel van gezondheidsonderzoeken, geeft voorlichting en advies en participeert in zorg- en beleidsnetwerken. Om zo laagdrempelig mogelijk te zijn voeren de JGZ-medewerkers hun werkzaamheden op een aantal decentrale locaties uit. Er is een vacature voor jeugdverpleegkundige 0-12, 24 (eventueel meer) uur per week. Reageer voor 20 mei a.s.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdarts bij GGD Noord- en Oost-Gelderland

Vacature Jeugdarts bij GGD Noord- en Oost-Gelderland 29 april 2019

Vacature Jeugdarts bij GGD Noord- en Oost-Gelderland

GGD Noord- en Oost-Gelderland is de gezondheidsdienst van 22 gemeenten. De GGD biedt actief 'Een gezond houvast' en bewaakt, beschermt en bevordert de gezondheid van de inwoners. Wij zijn kernpartner in het Centrum voor Jeugd en Gezin, waar deze aanwezig zijn. De Jeugdgezondheid (JG) van GGD NOG bevordert en beschermt de gezondheid, groei en ontwikkeling van kinderen van 4 tot 19 jaar. Dit gebeurt door onderzoek en vaccinatie van kinderen, ondersteuning van ouders, ondersteuning van leerkrachten en samenwerking met andere instanties. Samen met ouders/opvoeders en scholen zorgt de JG er voor dat kinderen zich zo goed mogelijk ontwikkelen.
Vacature is open, sollicitanten welkom

Vacature Jeugdartsen of basisartsen 0-23 bij GGD Amsterdam

Vacature Jeugdartsen of basisartsen 0-23 bij GGD Amsterdam 24 april 2019

Vacature Jeugdartsen of basisartsen 0-23 bij GGD Amsterdam

De afdeling Jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD Amterdam heeft als doelstelling het bevorderen en beschermen van de gezondheid, groei en ontwikkeling van jeugdigen van 0-23 jaar. De GGD heeft meerdere vacatures voor een Jeugdarts (of basisarts), 32-36 uur. De stedelijke problematiek bij onze jeugd spreekt je aan en zie je als een uitdaging. Werk samen met ouders en jeugdigen. 

Vacature is open, sollicitanten welkom
RSS

Hulp bij vacatures

Laat Captise jouw (jeugd)vacatures ook verspreiden naar meer dan 20.000 jeugdprofessionals. We zetten diverse podia en kanalen in, waaronder een tweewekelijkse JGZ-nieuwsbrief (meer dan 6.500 abonnees). Wil je informatie over verdere mogelijkheden om je vacature te vervullen? Neem contact op met Captise per e-mail (o.v.v. informatie vacatures.JGZ) of meld je vacature online aan

Op de hoogte blijven?

Wil je op de hoogte blijven van actuele, geplaatste, vacatures? Meld je dan aan voor de tweewekelijkse JGZ-Nieuwsbrief.

Eerdere vacatures (niet meer actueel)

  • Jeugdverpleegkundigen 0-4 Volksgezondheid Utrecht
  • Vertrouwensartsen Veilig Thuis IJsselland
  • Vertrouwensarts Veilig Thuis Drenthe
  • Teammanager Publieke Gezondheid Gelderland-Midden
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Amsterdam
  • Jeugdverpleegkundige SAG Amsterdam
  • Manager Jeugdgezondheidszorg Vérian
  • Arts of Jeugdarts CJG Capelle ad IJssel
  • Jeugdarts Zorgboog
  • Jeugdarts op St Maarten
  • Strategisch Beleidsontwikkelaar GGD Limburg Noord
  • Teamcoördinator CJG Capelle ad IJssel
  • Jeugdverpleegkundigen 4-18 Volksgezondheid Utrecht
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Hollands Midden
  • Jeugdverpleegkundige GGD Haaglanden
  • Stafarts bij ZuidZorg en Zorgboog
  • Teammanager Jeugd bij Volksgezondheid Utrecht
  • Stafarts bij MeanderGroep
  • Jeugdartsen Volksgezondheid Utrecht
  • Jeugdarts STMR
  • Centraal adviserend arts bij Kind en Gezin Brussel
  • Jeugdverpleegkundige Voorzorg bij Volksgezondheid Utrecht
  • Verpleegkundigen ADO bij GGD Hollands Midden
  • Jeugdverpleegkundigen Rivas Zorggroep
  • Sociaal verpleegkundigen GGD Regio Utrecht
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Amsterdam
  • Jeugdverpleegkundigen GGD Hart voor Brabant
  • Jeugdartsen GGD Hart voor Brabant
  • Jeugdarts bij JGZ Kennemerland
  • Verpleegkundige JGZ 0-19 bij JGZ ZHW
  • Verpleegkundig specialist voor JeugdGGZ
  • 2 artsen JGZ 0-4 bij GGD Groningen
  • Teammanagers JGZ
  • Psychiater voor JeugdGGZ
  • Jeugdartsen 0-19 bij GGD Twente
  • Senior adviseur bij Nederlands Centrum Jeugdgezondheid
  • CJG-manager in Midden Delfland
  • Vertrouwensarts Bureau Jeugdzorg Noord-Holland
  • Manager JGZ bij GGD Hollands-Midden
  • Jeugdarts bij GGD Drenthe