In vergelijking met vorig jaar zijn de werknemers iets positiever over de kwaliteit van de zorg; de werkdruk is licht gedaald en de mensen hebben een fractie meer werkplezier. 94% van de respondenten waardeert de eigen organisatie met een 6 of hoger Het zijn slechts kleine verbeteringen. Evenals in 2010 verwachten veel medewerkers dat de kwaliteit de komende jaren zal afnemen en overweegt een deel van hen om van baan te veranderen en buiten de zorg aan de slag te gaan.
Pijn na werk
Het merendeel van de mensen vindt de werkdruk ook dit jaar te hoog. Bijna de helft vindt dat zij minder zorg kunnen leveren door tijdgebrek. Ronduit alarmerend is de situatie dat een op de vijf zorgverleners, in de thuiszorg is dat zelfs 1/3 van de werknemers, fysieke pijn heeft na het werk. Ouderzorg en ggz scoren wat lager op plezier in het werk.
Ouderenzorg is negatiever over verwachtingen
Opmerkelijk is dat de verwachtingen per sector verschillen. In de ouderenzorg en in de gehandicaptenzorg zijn werknemers vaker negatief over de verwachtingen van de kwaliteit van de zorg. Ouderenzorg is speerpunt van het kabinetsbeleid en de regering heeft extra geld toegezegd aan zorg voor ouderen. Kennelijk is dat nog niet voldoende voor de medewerkers om meer vertrouwen te hebben in de nabije toekomst en zijn er andere factoren die volgens hen de kwaliteit in de weg staan. Op scholing en werkplezier scoren beide sectoren ook negatiever dan gemiddeld. Een duidelijk signaal aan werkgevers en politiek om te investeren in de werknemers in de ouderenzorg en gehandicaptenzorg. Juist nu is het zaak om ervaren mensen te binden, te betrekken en ze kansen te geven zich te ontwikkelen.
Ouderenzorg en ggz scoren lager op werkplezier
De ouderenzorg en de ggz scoren wat lager op plezier in het werk. Medewerkers in de ouderenzorg geven vaker een voldoende en minder vaak een goed. En dat bevestigt het beeld dat ook bij andere onderdelen in de enquête aan het licht kwam: in de ouderenzorg zijn de verwachtingen over de kwaliteit minder hoog, de werkdruk wordt hier vaker als te hoog gevoeld en medewerkers klagen vaker over fysieke pijn. Dat het werkplezier daardoor afneemt is een logisch gevolg.
Hoewel driekwart van de mensen aangeeft dat er waardering is voor het werk, is er ook een deel dat die waardering mist. En ook hier hetzelfde beeld: in de ouderenzorg is dat deel weer net even groter dan in de andere sectoren. Kijken we naar factoren die het werkplezier bepalen, dan springt de ouderenzorg er in negatieve zin uit. Zelf het tempo van het werk kunnen bepalen is zo’n factor. Een op de drie zorgmedewerkers zegt daar geen invloed op te hebben. Maar in de ouderenzorg is dat deel veel groter, dat gaat zelfs richting de helft. In de eerstelijnszorg en in de thuiszorg vinden meer mensen dat ze wel zelf het tempo kunnen bepalen.
Politiek krijgt onvoldoende
Voor de toekomst zien veel medewerkers donkere wolken opdoemen. De helft verwacht de komende jaren een afname in kwaliteit met als belangrijkste oorzaak het tekort aan geld, gevolgd door hoge werkdruk en meer administratieve procedures. De bezuinigingen die de overheid momenteel doorvoert en in het vooruitzicht stelt, zorgen kennelijk voor een negatieve verwachting onder de medewerkers. Het oordeel over de politiek is dan ook niet hoog. Driekwart van de zorgmedewerkers geeft de politiek een 5 of lager voor betrokkenheid en dat deel is vergeleken bij 2010 slechts een fractie kleiner. Misschien geen verrassende uitkomst gezien de keuzes die de huidige regering maakt, maar wel een uitkomst om terdege rekening mee te houden.
Signaal
Zowel Menzis als V&VN gebruikt de resultaten van Werken in de Zorg als inspiratiebron voor de eigen activiteiten van respectievelijk de zorgverzekeraar en de beroepsvereniging. Tegelijkertijd zijn de uitkomsten nodig om een signaal aan zorgwerkgevers en politiek af te geven hoe zij een bijdrage kunnen leveren aan een betere gezondheidszorg.
Over het onderzoek
Onderzoeksbureau Motivaction heeft dit jaar het onderzoek Werken in de Zorg uitgevoerd. In totaal deden 3437 medewerkers, 2507 vrouwen en 931 mannen, mee aan de enqu(ee)te. Motivaction heeft de gegevens 'gewogen', zodat zij representatief zijn en een goed beeld schetsen van de hele zorgsector. De meeste respondenten werken in ziekenhuis, thuiszorg en ouderenzorg, maar ook werknemers uit de geestelijke gezondheidszorg, verstandelijk gehandicaptenzorg en de eerstelijnszorg hebben ruimschoots hun stem laten horen. Met 70% zijn verpleegkundigen en verzorgenden goed vertegenwoordigd.
DOWNLOAD
Download de uitgebreide folder met onderzoeksresultaten (PDF opent in nieuw venster)